Instalacja wodna przy odbiorze mieszkania — szczelność i odpływy

7 min czytania
Instalacja wodna przy odbiorze mieszkania — szczelność i odpływy

Instalacja wodna przy odbiorze mieszkania wymaga przede wszystkim oględzin i prostego testu działania. Sprawdź podejścia, zawory, wodomierze, mocowania oraz odpływy, a od dewelopera zażądaj protokołu próby szczelności. Nie wykonuj samodzielnie próby wysokociśnieniowej ani nie ingeruj w piony kanalizacyjne.

Co sprawdzić podczas oględzin instalacji wodnej

Podczas odbioru zacznij od wszystkich widocznych punktów poboru w kuchni, łazience i pomieszczeniu gospodarczym. Obejrzyj końcówki przewodów, zaślepki, zawory odcinające oraz miejsca przejścia rur przez ściany. Obejrzyj mocowania, połączenia i przejścia przez ściany oraz sprawdź, czy nie ma wilgoci, przecieków ani roszenia.

Ważna jest dostępność zaworów oraz wodomierzy. Nie powinny być trwale zasłonięte w sposób uniemożliwiający odczyt lub późniejszy serwis. W budynku wielorodzinnym zestawy wodomierzowe dla zimnej i ciepłej wody powinny odpowiadać wymaganiom Polskich Norm, zgodnie z § 121 ust. 2 warunków technicznych z 2022 roku.

  • sprawdź, czy podejścia mają zaślepki i nie są uszkodzone;
  • otwórz oraz zamknij dostępne zawory, bez używania nadmiernej siły;
  • obejrzyj mocowania przewodów i przejścia przez ściany;
  • zweryfikuj dostęp do wodomierzy i możliwość odczytania oznaczeń;
  • sfotografuj każde zawilgocenie, roszenie lub ślad wycieku.

Warto porównać rozmieszczenie podejść z projektem oraz planem wyposażenia. Dotyczy to szczególnie miejsc przeznaczonych na umywalkę, zlew, pralkę i urządzenia sanitarne. Kontrola punktów wodno-kanalizacyjnych w łazience pozwala ocenić nie tylko ich stan, ale także zgodność lokalizacji z ustalonym układem.

Instalacja wodociągowa nie powinna wykazywać przecieków ani roszenia na widocznych połączeniach. Sam brak wilgoci w chwili oględzin nie zastępuje jednak dokumentu potwierdzającego badanie wykonane przez wykonawcę.

Jak sprawdzić odpływy kanalizacyjne bez sanitariatów

Odbiór kanalizacji w mieszkaniu można przeprowadzić bez demontażu pionów i bez rozbierania zabudowy. Jeżeli sanitariat nie jest jeszcze zamontowany, do dostępnego króćca lub zaślepionego podejścia należy wprowadzić kontrolowaną ilość wody. Obserwuj, czy odpływ działa bez cofania, zastoin i wycieku przy kielichu albo zaślepce.

Przy dostępnych podejściach oględziny powinny objąć kierunek prowadzenia przewodu, jego mocowanie oraz widoczne połączenia. W przywołanej specyfikacji technicznej minimalny spadek podejścia kanalizacyjnego wynosi 2,0%. Nie oceniaj go jednak wyłącznie na podstawie poziomu posadzki. Ostateczne wartości trzeba porównać z projektem i zastosowanym systemem rur.

Zakres instalacji kanalizacyjnej obejmuje połączone przewody, urządzenia, przybory i wpusty odprowadzające ścieki do pierwszej studzienki od strony budynku. Tak definiuje ją § 122 ust. 1 warunków technicznych z 2022 roku. Przy odbiorze mieszkania skupiasz się na elementach dostępnych w lokalu, a nie na samodzielnym sprawdzaniu wspólnych pionów.

Jeśli woda zatrzymuje się, wraca do podejścia albo pojawia się przy połączeniu, przerwij test i udokumentuj miejsce. Nie przepychaj przewodu i nie zdejmuj zaślepki, jeżeli wymagałoby to ingerencji w instalację. W razie potrzeby prosty test może wykonać instalator uzgodniony z wykonawcą.

Podobny sposób dokumentowania przydaje się podczas kontroli innych elementów lokalu. W ramach szerszego odbioru mieszkania od dewelopera warto wpisać do protokołu zarówno wadę odpływu, jak i dokładną lokalizację podejścia.

Protokół próby szczelności — czego żądać od dewelopera

Próba szczelności instalacji wodnej powinna być potwierdzona dokumentem przekazanym przez dewelopera lub wykonawcę. Protokół powinien wskazywać lokal albo badany odcinek instalacji, datę, wykonawcę, ciśnienie próbne, czas badania, wartości początkowe i końcowe oraz wynik.

Według karty produktu Uponor UPP i MLC z 2019 roku ciśnienie próbne powinno wynosić 1,5 × najwyższe ciśnienie robocze, ale nie mniej niż 10 bar (1 MPa). Dokumentacja powinna umożliwić porównanie tej wartości z projektem instalacji i zastosowanym systemem rur.

Badanie wstępne trwa 30 minut. Dopuszczalny spadek ciśnienia nie może być większy niż 0,6 bar (0,06 MPa), a podczas badania nie powinno być przecieków ani roszenia. Następnie badanie główne trwa 120 minut; dopuszczalny spadek wynosi nie więcej niż 0,2 bar (0,02 MPa), również bez przecieków i roszenia.

Element lub etap kontroli Wartość / warunek Jak wykorzystać przy odbiorze
Ciśnienie próbne wody użytkowej 1,5 × najwyższe ciśnienie robocze, minimum 10 bar (1 MPa) Porównać z wartością wpisaną w protokole oraz projektem instalacji
Badanie wstępne 30 minut; spadek ciśnienia ≤ 0,6 bar; brak przecieków i roszenia Sprawdzić, czy protokół zawiera czas, ciśnienie początkowe i końcowe oraz wynik
Badanie główne 120 minut; spadek ciśnienia ≤ 0,2 bar; brak przecieków i roszenia Zażądać protokołu podpisanego przez wykonawcę, inwestora lub inspektora
Podejście kanalizacyjne Spadek nie mniejszy niż 2,0% Oględziny dostępnego odcinka i porównanie z projektem; nie oceniać wyłącznie na podstawie poziomu posadzki
Odpływ bez zamontowanego sanitariatu Próba przepływu wodą przez otwarty króciec lub zaślepione podejście, bez demontażu pionu Sprawdzić, czy woda odpływa bez cofania, zastoin i wycieków przy połączeniach

Ciśnienia i czasy dotyczą procedury producenta Uponor dla instalacji wodociągowej z tworzywa sztucznego. Spadek 2,0% dotyczy podejść kanalizacyjnych; ostateczne wartości średnic, spadków i sposobu próby należy potwierdzić w projekcie oraz instrukcji zastosowanego systemu rur.

Jeżeli protokół nie zawiera wartości początkowej i końcowej albo opisuje wyłącznie ogólną „szczelność instalacji”, poproś o uzupełnienie dokumentu. W razie braku dokumentacji wpisz żądanie jej przekazania do protokołu odbioru, zamiast uznawać sam wygląd rur za dowód prawidłowego badania.

Co oznaczają przecieki przy zaworach

Wilgoć przy zaworze, wodomierzu albo połączeniu najczęściej wskazuje na nieszczelne połączenie, uszkodzoną uszczelkę, wadliwy zawór lub naprężenie przewodu. Roszenie lub wyciek należy udokumentować i zgłosić do wyjaśnienia.

W protokole próby szczelności należy odnotować brak przecieków i roszenia zarówno podczas badania wstępnego trwającego 30 minut, jak i badania głównego trwającego 120 minut.

Najpierw sfotografuj miejsce zbliżeniowo oraz w szerszym ujęciu, tak aby było wiadomo, którego podejścia dotyczy wada. Następnie wpisz do protokołu lokalizację, rodzaj objawu i żądanie usunięcia przyczyny. Nie ograniczaj opisu do słowa „przeciek”, jeśli można wskazać konkretny zawór, kielich lub przejście przez ścianę.

Nie dokręcaj elementów na własną rękę, jeżeli instalacja jest pod ciśnieniem. Czynność może zmienić stan połączenia, utrudnić ustalenie przyczyny albo spowodować uszkodzenie zaworu. Po usunięciu wady warto żądać potwierdzenia ponownej kontroli i aktualizacji dokumentacji.

W czasie całego odbioru dokumentuj także inne instalacje, ale nie mieszaj ustaleń w protokole. Na przykład odbiór instalacji elektrycznej w mieszkaniu wymaga osobnego opisu, podobnie jak balkon przy odbiorze mieszkania, gdzie kontroluje się między innymi odpływ i spadek.

Granica kontroli kupującego

Nabywca może wykonać oględziny, sprawdzić dostępne zawory, ocenić widoczne połączenia i przeprowadzić prosty test odpływu uzgodniony z wykonawcą. Może też zażądać protokołu próby szczelności oraz porównać zawarte w nim wartości z projektem i dokumentacją lokalu.

Próby ciśnieniowe, odłączanie lub zaślepianie przewodów oraz jakakolwiek ingerencja w piony kanalizacyjne powinny być wykonywane przez osobę z odpowiednimi kwalifikacjami instalacyjnymi; kupujący może ograniczyć się do oględzin, dokumentacji i prostego testu odpływu uzgodnionego z wykonawcą.

Nie rozbieraj zabudowy, nie odłączaj wodomierza i nie wykonuj samodzielnie próby wysokociśnieniowej. Jeżeli stan instalacji jest niewidoczny albo dokumentacja budzi wątpliwości, zleć kontrolę wykwalifikowanemu instalatorowi i wpisz zakres jego ustaleń do dokumentów odbiorowych. Próby ciśnieniowej nie powinien samodzielnie wykonywać nabywca; należy zlecić ją osobie z odpowiednimi kwalifikacjami.

Zobacz też: wentylacja przy odbiorze mieszkania.

Więcej w tekście: ogrzewanie przy odbiorze mieszkania.

Najczęstsze pytania

Jak sprawdzić instalację wodną przy odbiorze mieszkania?

Otwórz i zamknij dostępne zawory, sprawdź brak wilgoci przy podejściach, obejrzyj mocowania i przejścia przez ściany, zweryfikuj dostęp do wodomierzy oraz poproś o protokół próby szczelności. Nie rozbieraj zabudowy ani nie wykonuj samodzielnie próby wysokociśnieniowej.

Czy deweloper powinien przekazać próbę szczelności?

Zażądaj dokumentu odbiorowego dotyczącego wykonanej instalacji. Protokół powinien identyfikować lokal lub odcinek instalacji, datę, wykonawcę, ciśnienie próbne, czas badania, wartości początkowe i końcowe oraz wynik.

Jak sprawdzić odpływ kanalizacyjny bez sanitariatów?

Wlej kontrolowaną ilość wody do dostępnego podejścia lub użyj krótkiego testu przepływu wykonanego przez instalatora. Obserwuj, czy woda odpływa bez cofania i czy nie pojawiają się przecieki przy połączeniach.

Co oznaczają przecieki przy zaworach?

To sygnał usterki połączenia, uszczelnienia lub samego zaworu. Nie dokręcaj elementów na własną rękę, jeżeli instalacja jest pod ciśnieniem; sfotografuj miejsce i wpisz wadę do protokołu odbioru.

Źródła

  • Obwieszczenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 15 kwietnia 2022 r. — warunki techniczne — ELI / Ministerstwo Rozwoju i Technologii, 2022, Dz.U. 2022 poz. 1225, § 121–122
  • Karta produktu UPP i MLC — badanie odbiorcze szczelności — Uponor, 2019, Procedura badania wodą zimną, s. 46
  • Jak przeprowadzić próby szczelności instalacji sanitarnej i grzewczej? — Wavin, 2022, Procedura próby wodnej Tigris K5/M5
  • Specyfikacja techniczna wykonania i odbioru robót kanalizacyjnych — Samorządowy portal gov.pl, 2022, Punkty 5.3.6–5.3.8

Tekst został utworzony przy pomocy sztucznej inteligencji (modeli językowych).

Marcin Kowalczyk
Marcin Kowalczyk

Redakcja Lobela przygotowuje artykuły dla osób, które urządzają swoje lokum od podstaw albo szukają sprawdzonych pomysłów na zmiany we wnętrzu. Skupiamy się na funkcjonalnych rozwiązaniach, materiałach wykończeniowych i meblach, które naprawdę wpływają na komfort mieszkania.